FA'ALUPEGA
Afio mai le ‘āiga Sā Fenunuivao
Afio mai Tuimalātū ma ou alo tutusa (Tovale, Fuatau ma Lelua'italolelei)
Afio mai fa’asisina (Togia’i ma Aumua)
Afio mai Fuimaono
Afio mai le ta’auso
(Ta’atofa o le alo o Leutele)
Maliu mai le itūala sā ma lau fetalaiga Malietulua
Tulouna le pa’ia tele o le afio’aga, o pa’ia mai le vavau e o’o i le fa’avavau, tau ia ina ‘ou saua i le va ‘ina ne’i o’u malaga loa ae se’i o’u afeaina lape o upu i sala le gagana, auā e faigatā Samoa o le aomamala i le fa’asouga o ao ma le atufolasa. O le pa’ia ma le mamalu maualuga o le afio’aga i ona tulaga fa’alupelupeina. Aiga o tupu, Aiga o pāpā, Aiga o nofo. E leai se na te gafataulimaina, auā ua ta’o’oto a’o ni alao’o. O le fale tulutulu i tao a’o le fale fo’i e tulutulu i moana. O le vao filifili, o le fue lavelave, o le i’a iviivia, fai mai a sēsē lona auauina, e laoa ai le tagata, tulou. O le ala fo’i lea ua si’i ai lo’u va’a, e ala i le mafua ali’i ua laga, ona o lo’u fia pa’i i le vai o le tama talu ‘ata ua totō o le ‘ava. E i ai ona ‘ou valuvalusia a’a o le la’au pe tēfā le tauala i le tōfā ma le faautaga i le pa’ia o le afio’aga ua mafua ai ona ‘ou le utuvai i le fuiniu, ‘ae ua ‘ou utuvai i le fuisa’a e afua atu i lenei galuega, sa fa’atalatalanoa ai ni isi o tua’ā matutua ma toe ulutaia o le afio’aga ua mafua ai ona tatala le ato ponapona e ala i le fa’asoa.‘E leai se ‘atoa i le liu o lo’u va’a pe ana le o gatasi ma le finagalo o le Atua, semanū e atafasaina fa’afuga o la’au e to’ulu lenei faamoemoe . E matua atu iinā, ‘o ‘oe o le matua faitama.
‘Afai e iai se mea e fa’aletonu i luga i lenei 'upega o tafa’ilagi, ia fa’amagalo le auauna, auā ‘ou te talitonu o lou leo o le a manuia ai lenei taumafaiga vaivai. E poto lava le tautai, ae sēsē ma 'ela ai le va'ai.
TALA 'O LE VAVAU I LE AFIO'AGA 'O UAFATO (FAGALOA)
Ā ā Ē ē Ō ō ū Ū ī Ī
Na usu Paopao i le tama'ita'i e suafa ia Fane'a fa'ae'e le gafa 'o le tama'ita'i o Pipili.
Usu mai Lafoiniu mai le afio'aga i Lealatele i le tama'ita'i o Pipili fa'ae'e le gafa 'o le teine o Fagafailetua.
Usu lea o Tauiliili 'o Amaile ia Fafagailetua, fa'ae'e ai le gafa 'o le teine o Tualafalafa.
Ona o'o lea i le tasi aso, 'ua sau le 'aumoega a Tagaloalagi o Uafato (Fagaloa) ia Tualafalafa. 'E 'a'amu le tele o tagata ia Tualafalafa 'ona 'e leai se 'ie fa'atupu na tu'u atu 'e lona tina o Fafagailetua, ia te ia. Ua alu le tama'ita'i lenei o Tualafalafa 'e fa'amalu i le "Vaioletama" i le afio'aga i Amaile, na pa'u ai le 'ie sa fafa 'e ia, ma maua ai lana 'ie fa'atupu, 'ua fa'aigoa 'o le "MATUMAIVAI".
'Ua fanau le tama'ita'i o Tualafalafa, 'o le teine ma 'ua fa'aigoa ia Sinalagilagi.
Usu mai So'oalo mai le afio'aga o Samauga (Savai'i) i le tama'ita'i lenei o Sinalagilagi fa'ae'e le gafa o le teine o Fetui.
Ona usu mai lea o Tuisamoa mai le afio'aga o Falealili i le tama'ita'i o Fetui fa'ae'e le gafa o le teine o Tagiilelagi.
Usu mai Ugapo o Lealatele (Leauva'a) ia Tagiilelagi fa'ae'e le gafa o le teine o Mamalemasina.
Usu mai Lefono ia Mamaolemasina fa'ae'e le gafa o le teine o Taupomasina.
Ona usu mai lea o Tuitoga Fa'aulufanua i le tama'ita'i o Taupomasina fa'ae'e le gafa o le teine o Vaetoifaga.
O Vaetoifaga lenei na usu mai ai Tuia'ana Tamaalelagi fa'ae'e le gafa o Salamasina, le ulua'i Tafa'ifa o Samoa.
TALATU’U O UAFATO FAGALOA
E iai le talitonuga 'e fa'apea 'o tagata 'uma sa nonofo i lagi nei sa o'o atu ai le fasi 'a le tama o Lu, na liu ma'a 'uma. 'E le 'o moa la na 'ave 'e le 'Aiga Sa Tagaloalagi, 'a 'o le "Faleselau" 'o le Tuiatua Lufasiaitu 'e pei ona iai le mau 'a isi 'o le afio'aga.
O LE TANOA 'AVA A LE ALI'I O MOSO
'E iai le mau 'a le afio'aga e fa'apea: "A sua toto’o le 'ava 'o lona uiga o lo ’o talimalo le ali'i 'o Moso, 'ae 'a le toe ufiufia le tanoa pe a uma se maimoaga, 'ona to lea 'o timuga i lea vaega 'o le nofoaga. O le nofoaga tonu lenei sa iai le ali'i o Lu.
O lo 'o i le afio'aga measina ma pinefa'amau 'e lagolago ma fa'amaonia ai tala 'o le vavau 'o lo 'o iai 'i le afio'aga. E iai fo'i le isi talitonuga e fa'apea o le ali'i lenei 'o Lu 'o lo 'o iai lana matatuai, talo, moa ma le nofoa 'o lo 'o tu i gatai ma 'ua liu papa 'uma 'ae 'ua na 'o le tanoa 'ava 'o lo 'o ola pea 'e o'o mai i le taimi nei, peita'i 'o luga a'e o le afio'aga o Uafato sa ta'oto mai ai le "LAGITUAIVA" 'e pei ona iai le mau fa'alele 'o iina sa nonofo ai Tagaloa ma lona 'Aiga Sa Tagaloa.
MOSO, LUFASIAITU, TUIATUA
'O le ulugali'i mai Uafato e fa'apea le tala na maasiasi le ulugali'i 'ina 'ua fanau mai le la tama 'e leai ni vae. Ona 'ave lea 'e le ulugali'i le la tama ma tu'u i le ma'a po 'o le fanua 'ua ta'ua o: "ATOA" 'e lata ane i le apitagalu. E ala ona fa'aigoa lea fanua 'o 'Atoa, 'aua sa 'atoa ai le tino o Tae. 'Ona malaga lea 'o Sina ma ona matua i le itu i Sisifo 'o le motu o Upolu. Ua taunu'u le ulugali'i 'i le 'Aiga o Malietoa ma tautua ai, ma 'o lo 'o fa'amanatu pea igoa 'o lenei ulugali'i i tulaga maota o Malietoa i le nu'u ma le afio'aga o Tuana'i. O lea na toe fo'i ai Sina i Uafato (Fagaloa) 'e asi si ona tuagane. E alu atu le tama'ita'i o Sina 'o lo 'o ola pea le tama, 'ona fafa lea 'e Sina si ona tuagane 'e la te sopo'ia le ala i le Tuamasaga. O le igoa 'o le ala sopo i Uafato na fafa mai ai 'e Sina lona tuagane ua ta'ua o: "ALOFAO'O".
Ina ua taunu'u mai Sina ma lona tuagane i le 'aiga o Malietoa na tautua ai ona matua. E fa'ate'ia matua 'o le tama 'ina 'ua va'ai atu 'ua iai vae 'o le tama ma atili ai 'ona fa'atupuina le malosi ma 'aulelei ma 'ua le fefe fo'i 'i se isi. O aso lava sa nofo ai le tama 'i le 'aiga o Malietoa, na sa ai le sami 'ona toe fagotaina, pe solia 'e se isi le alofitai. Na fai le tama 'i ona matua pe mafai ona alu 'e asu ane ni sami 'e fai ai le latou mea'ai 'ua lelava 'ai mea magalo 'ae fai atu Fili "Tae! 'aua ne 'i 'e alu, ma'umau lou ola 'e faigata 'o le ali'i 'o lo 'o nonofo i le sami. Peita'i, 'e le 'i popole ai le tama, 'ae 'ua alu pea, na 'ona tu atu lava 'o ona vae i le sami, 'ae se 'e ane loa le "aveau" fe'ai 'i le tama, 'ona tago atu loa lea 'o le tama ma fegauia'i vae 'o le 'aveau. Ona fai a'e loa lea 'o le 'aveau 'i le tama: "Fa'amolemole ta fia ola". Ona le fasia mate ai lea 'e le tama le 'aveau, 'a 'ua fa'afao ona mata i le alititai e fai ma ana sala.
O le tala lea na mafua ai le igoa o le Tulaga Maota o iai nei I lo matou Nu'u i Tuanai o TANUMAFILI ma o le pine e iai lo'u uncle ua maliu sa faaigoa ai ia Tanumafili Leavaiseeta faapuupuu ia Tanu ma na faamatala fo'i e si o'u tamā le tala lea ia Tanu ma Fili mai Uafato ma le pepe lona 2 na fanau e le vaea ona lafoa'i lea i le tolotolo ma tausi ai e saualii ona sosola mai ai lea i le Tuamasaga na mafua ai na o'o mai Tuanai ma tautua i le Malietoa a'e ua mau eseese ma tala lasi Samoa .O le toe fo'i I Uafato na mafua ai " Aua nei galo Tae o Atua"
Faimi le tala o le va o Sauano ma Falefa e iai le fagaoneone e igoa ia alì sa nonofo ai se uligalii e igoa ia matai'ali le igoa o le tamaloa aò Tualafalafa le tina ma le la tama teine e igoa ia Sinamatagilemoe,faimai sa nofo lava le tina ia Tualafalafa ma lalaga le iè mo lana tama,ole manao ole Tina o ai lava se mania e fia nofo i lana tama o le ie lena e ave e aumoe ai Sinamatagilemoe i le manaia poo se tulafale foi,O Luga aè o Uafato i Fagaloa sa nonofo ai Tagaloalagi i le lagisautuaiva ma lana fanau e toalua o Moa le tama ma Sina le Teine faimai ua aàve tala i le lalelei o le teine o Sinamatagilemoe ona auina aè lea e Tagalo ana Tulafale e aamì Sinamatagilemoe e fia fai ma ana avà ona alu lea o le teine e taunuu atu Sinamatagilemoe e toà 9 toalua o Tagaloa 10 ia sinamatagilemoe,ua fanau Sina o igoa o fanu a fafine ia e toaiva o ta tasi, e oo i le ta iva ae fanau Sina ua le ta sefulu ae ta toga,ua oo loa i le tasi aso ua Femisa aì fafine faimai o ai o tamaiti ia e alofa i ai le Alii ona ita lea o le Alii, faimai loa lea o Tagaloa toe foi i lao, alu le tagata e aumai mea sina a lana tama a où le malie, ua oti le fafine ma lana tama, ona alu lea o Sinamatagilemoe i lona aiga, e taunuu atu Sina ma lana tama ua maliu lona tina ,aò lae aluga mai lona tina i le ie ona tago atu lea o Sina e aumai le ie,ua palapalaà ,ona ua leva ona maliu si ona tina aò laè aluga i le ie,o iina na maua ai loa le igoa muamua o le toga, o le pip'itia ma le eleele,ona toefoi lea o sinamatagilemoe ma lana tama, ma ave le ie ,e taunuu atu i le lalelei o fagaloa i SAMAMEA ua poo, ona momoe lea Sina ma lana tama i luga o le fuefue ,ona maua ai ĺea o leisi igoa o le toga, momoemalefuefue ,ona ala aé lea o Sina i le taeao, o le ie e palapala, ona tago lea o Sina ua fufui le ie i le vai o loo tafe mai i autafa o le maota o le aloalii o Samamea, ma faataupe i le talie ua vaai atu Sina ua matù le ie ,ona maua ai lea o leisi igoa o le ie,matumaivai, ona faaauau lea o le malaga i uafato i Fagaloa le mea o loo iai le aiii le lagituaiva, e taunuu atu Sina,ua po,ua vevela le aiàva, ua tumu ona faaeva lea o le ie i le malae o Tagaloailagi,ona sisiva lea o Sina ma lana tama, uma loa ona omai lea ua toàtùtuli ae pulolou ile ie ona sau lea o Tagaloailagi ua faatutu i luga Sina ma lana tama ona faimai lea o tagaloa,baby Sina e ese le manaia o le memea o lenei ie ua avea ma faaolataga i tagata uma,ona maua ai lea ole isi igoa o le ie o le pulou o le ola ma le tasi ae afe,tasi le ie ae ola uma ai fafine ma a latou tama ,ona faigoa ai lea o le ie a samoa o le ie a Tatoga ua umi aso ua pauu ese le,{TA} ae ua taua o le toga manuia s
PC: A Perez Voyages