LE AFIOGA I LE FAASISINA
PULEFAASISINA PALAUNI MARIOTA TUIASOSOPO
FA'ALUPEGA
Afio mai lau afioga a le Pule fa'asisina ma ou agai o sapule
(Tutuvanu, Puni, Niui'a ma Lei'ataua)
Susū mai Aveao o le tama a aitu ma tagata, o le ina'ilau ua o'o i Alataua.
Susū mai ta’auso ia Mataituli ma Amatafafai ma le matua ia Taua’ifaiva
Susū mai Puletapua'i o le tapa'aufanua
Mamalu mai lau tōfā a le tulafale (Tauaisafune)
Alalata'i mai oe le tauto'oto'o (Tago)
Maliu mai le nofo a sapule ma usoali'i
(Liulama, Vaielua, Tuaau ma Logoafi) ma upu i le Alataua
Tulouna le pa’ia tele o le afio’aga, o pa’ia mai le vavau e o’o i le fa’avavau, tau ia ina ‘ou saua i le va ‘ina ne’i o’u malaga loa ae se’i o’u afeaina lape o upu i sala le gagana, auā e faigatā Samoa o le aomamala i le fa’asouga o ao ma le atufolasa. O le pa’ia ma le mamalu maualuga o le afio’aga i ona tulaga fa’alupelupeina. Aiga o tupu, Aiga o pāpā, Aiga o nofo. E leai se na te gafataulimaina, auā ua ta’o’oto a’o ni alao’o. O le fale tulutulu i tao a’o le fale fo’i e tulutulu i moana. O le vao filifili, o le fue lavelave, o le i’a iviivia, fai mai a sēsē lona auauina, e laoa ai le tagata, tulou. O le ala fo’i lea ua si’i ai lo’u va’a, e ala i le mafua ali’i ua laga, ona o lo’u fia pa’i i le vai o le tama talu ‘ata ua totō o le ‘ava. E i ai ona ‘ou valuvalusia a’a o le la’au pe tēfā le tauala i le tōfā ma le faautaga i le pa’ia o le afio’aga ua mafua ai ona ‘ou le utuvai i le fuiniu, ‘ae ua ‘ou utuvai i le fuisa’a e afua atu i lenei galuega, sa fa’atalatalanoa ai ni isi o tua’ā matutua ma toe ulutaia o le afio’aga ua mafua ai ona tatala le ato ponapona e ala i le fa’asoa.‘E leai se ‘atoa i le liu o lo’u va’a pe ana le o gatasi ma le finagalo o le Atua, semanū e atafasaina fa’afuga o la’au e to’ulu lenei faamoemoe . E matua atu iinā, ‘o ‘oe o le matua faitama.
‘Afai e iai se mea e fa’aletonu i luga i lenei 'upega o tafa’ilagi, ia fa’amagalo le auauna, auā ‘ou te talitonu o lou leo o le a manuia ai lenei taumafaiga vaivai. E poto lava le tautai, ae sēsē ma 'ela ai le va'ai.
EKALESIA FA'APOTOPOTOGA KERISIANO AMERIKA SAMOA (EFKAS) I AMANAVE
O PETELI
TALA O LE VAVAU MA LAGISOIFUA O LE AFIO'AGA O AMANAVE
O LE ANA O SI’UOSAVAI’I
FALEPOGISĀ (Sa teu ai le tunuma ma le au a Taemā ma Tilafaigā)
TALA I LE ANA O SI'UOSAVAII
O le mau a le afioga iā Amatafafai Petelo Iese 'ina 'ua fa'atalatalanoa e siligia nei vaega o tala o le vavau e fa'apea:
O le tama o Talitonu na alu i lalo o le ana 'e 'aumai le toloa'i o le maile pe a ma le 2 futu 'ae 3 futu le lautele, 'a 'o le va o papa, 'ae na sau i luga fai mai, na savali ai i lalo i le ana lea i le taimi o le 13 i le 14 tausaga o le tama o Talitonu.
E fa'apea le tala, o aso anamua sa fetaua'i tagata o nu'u po 'o itumalo fo'i i Sasa'e ma Sisifo i le motu o Savaii ma 'ua fa'ateteleina le taua, 'ua 'avea ma ala 'e taumafai le tele o tagata 'e su'e se 'auala e sosola 'ese ai ma le motu. Afai 'e sosola 'ese i le sami i va'a, 'e fa'aumatia fo'i 'aua o lo 'o va'ava'aia fo'i e tagata o le isi itu taua. Sa iai tagata e ta'u o tagata pupu'u 'i ia ona po. Ua latou 'eli le ana i lalo o le sami, ma sosola 'ese ai, ma le le iloa po 'o fea o le 'a taunu'u iai se 'ia o'o ina o'o i Amanave. O le talitonuga e fa'apea, o le si'u lea o le ana, na amata mai le ana i Savaii 'ae fa'ai'u i Amanave, 'ona fa'aigoa ai lea o le fanua o lo 'o i le afio'aga i Amanave o Si'uosavaii. O le alaalafaga lea o le ta'auso ia Amatafafai. E o'o mai nei, 'o lo 'o iai pea le ana ma e iai aso e iloa ai 'e oneonea le gutu o le ana, 'o lona uiga, sa taunu'u mai fo'i ni isi anapo. E ta'u e Amanave tagata pupu'u nei o "TOTOE".
O LE ‘AIGA SA TAGO I AMANAVE
O LE ‘AIGA SA TAGO I AMANAVE
O Tago Puletapua’i, o le Tago lea sa fa’aigoa o Tago Matua, ‘e to’afa lana fanau:
- Ta’amilo
- Seila(f)
- Pea(f)
- Salome(f)
Sa suafa Ta’amilo i le Tago
O le usuga a Tago Ta’amilo i Saleaaumua (Upolu) i le alo o Leuluso’o e igoa iā Mele fa’ae’e le gafa o Ta’amilo. Sa suafa Ta’amilo i le suafa Puletapua’i.
Usu Puletapua’i Ta’amilo iā Matalaoa le alo o Tuiā (Tuiasina) i Vailoatai fa’ae’e le gafa o:
- Va’alele
- Agaese
- Sapule
- Taualai
- So’olepu
O le usuga a Seila
Usu mai Lauvao Tuaau iā Seila fa’ae’e le gafa o Utuutuvanu Tuāau Lauvao.
Usu Utuutuvanu Tuaau Lauvao i le alo o Sagiao i Agugulu i le tama’ia’i o Taoso fa’ae’e le gafa o Lesa.
Usu atu Pusi Tagaloa i Afao iā Lesa fa’ae’e le gafa o:
- Vae Pusi
- Konelio Maile
- Faletolu
Usu mai le alo o Tuiavi’i mai Ti’avea i Upolu iā Lesa fa’ae’e le gafa o:
- Saitutuila
- Pogisā
- Faleaoga
O le usuga a Pea
Usu mai Alafua mai Poloa iā Pea fa’ae’e le gafa o Seila(f) ma Pa’ufa’i.
Usu mai Fiasili mai Aoloau le alo o Tuilesu iā Seila fa’ae’e le gafa o le teine o Ga’otala.
Usu le Niue iā Ga’otala o:
- Veni
- Miliama(f)
O le usuga a Salome
Usu atu Tutuvanu Lefusi iā Salome fa’a’e’e le gafa o Taifela
Usu Taifela iā Fa’animo le alo o Vaovasa i Onenoa fa’ae’e le gafa o:
- Faitau
- Puava(f)
Usu Faitau iā Feiloaiga le afafine o Sivaivai i Fa’ilolo fa’ae’e le gafa o:
- Siutu
- Faitau
- Leuma
- Alofaifo
Usu Poti Ta’a le alo o Poti i Fa’ilolo iā Puava fa’ae’e le gafa o:
- Inosia
- Itagia
- Ta’a
- Semu
- Pou
O le usuga a Pa’ufa’i le tama a Pea e pā (e le fanau/alo fo’i)
O le usuga a Pea
Usu atu Lesuni i Agugulu iā Pea fa’ae’e le gafa o Lamaga
O le usuga a Lamaga e pā. Sa suafa i le Moi i Fagamalo. O Lamaga sa fai ma tama a Pale o le uso a Taoso. O le fanau a Fa’aleaoga i Agugulu.
Usu mai le tagata mai Saleaaumua e suafa iā Leifi i le tama'ita'i o Seila fa’ae’e le gafa o Logoafi Tuluiga
Usu Logoafi Tuluiga iā Vaeono le alo o Mataituli i Amanave fa’ae’e le gafa o:
- Tilaima(f)
- Si’isi’ia’e(f)
- Tualua(f)
- Tolua
SUAFA MATAI O LE AFIO'AGA
AMANAVE
Taua’ifaiva (Asomoe/Lalofetau)
Tutaifaiga (Na to mai iā Lualemaga). Taunu’u mai Aasu ma tuta ai ma taula ai le va’a pe ‘ā taunu’u mai.
Mata’ituli (Mua’autaoto)
Na si’i taua mai ai le va’a o Fonoti Talamaivao mai Fagaloa. Na tosi lauti e Talamaivao. O Mataituli ma Taua’ifaiva o tamāli’i na ‘aumai e Talamaivao.
Pule (Moe i nu’u fagafaga i aso lupea)
I aso i le taimi e faga ai le lupe ma momoe ai.
Puletapua’i (Lumā’ava le to)
Na maua mai i le feagaiga ma Talamaivao. Ona fa’apea lea o Talamaivao. O fea ‘e iai Talamaivao, ‘e iai ma Puletapua’i. E to le inati.
Aveao (Tutaifaigā) Fa’atali se ‘i ao ona ‘ave lea i uta.
O le la malaga ma Tuiuea(Tuiuvea)
Pulefa’asisina (Ua tu’u iai le pule e fa’asisina ai)
Niui’a o le fofoga o Mataituli ma Amatafafai
Puni o le fofoga o Taua’ifaiva
Lei’ataua o le fofoga o Aveao
Utuutuvanu
Na tulia mai Alao ma sopo vanu a’e i vanu. E oso mai i (Lelata po ‘o Lata) fa’aigoa ai loa lea o le fanua lena o Alao. E taunu’u mai a’o iai Puletapua’i, ‘ona ‘aumai loa lea fa’anofo i luma o le malae.
O le matapule o le Puletapua’i o le Sapule.
Amatafafai (Igoaipu: Taua ma Salafai)
Salafai o le isi lea ta’u o Savaii. O Savaii o lo ‘o iai le ana o le ‘au sa’a po ‘o tagata pupu’u i le nu’u o Paia. E amata i Paia ‘ae fa’ai’u i Amanave e ta’u o le Si’uosavaii. Na fai ai le taua i Salafai, ‘o lea na ‘eli ai loa po ‘o fea lava e tau ane ai, ‘ina ‘ia fa’asao mai latou mai le taua.